Connect with us

Arıcılık

Arı Ailesi ve Aile Bireyleri

Arı Ailesi ve Aile Bireyleri

Arı Ailesi ve Aile Bireyleri

Sosyal böcekler olarak, topluluk yaşamı sürdüren bal arıları herhangi bir yuvada arı ailesi ve aile bireyleri (koloni) oluştururlar. Arı ailesi ve aile bireyleri yaşamında iş bölüşümü, yardımlaşma ve çalışkanlık temel kurallarıdır. Bir bal arısı ailesi, birinin görevini diğerinin yapamadığı morfolojik ve fizyolojik özellikler bakımından farklı üç değişik bireyi içerir. Bunlar; 1 adet ana arı, sayıları mevsimlere göre değişen işçi arı ve erkek arılardır. Bu üç bireyin vücutları baş, göğüs ve karın olmak üzere üç bölüm içerir. Bu bölümlerde bireylerin görevleri ile ilişkili olarak farklı organlar bulunmasına karşın başta; 1 çift anten, 1 çift bileşik ve 3 adet nokta (sade) göz, göğüste; 2 çift kanat ve 3 çift bacak her üç bireyde de bulunan ortak organlardır. Arıcılık yapmak isteyen veya yapan bir kişi her şeyden önce arı ailesi ve aile bireyleri ve görevlerini eksiksiz bilmek zorundadır.



Ana Arı :

Ana arı, üreticiler arasında “Bey” ya da “Kraliçe” olarak bilinmektedir. Ana arı, ana arı hücresine bırakılan döllü bir yumurtanın larva döneminde özel beslenmesiyle oluşur. Ana arı, işçi arı olacak larvaya göre daha sık ve daha zengin gıda (arı sütü) ile özel beslenmektedir. Bu özel besleme sonucunda yumurtadan yetişkine toplam 16 günde oluşmaktadır. Çıkışı sonrası yaklaşık 1 hafta içinde erkek arı toplanma alanı denilen özel bir alanda erkek arı ile çiftleşir. Çiftleşme, mutlak surette havada, 10-30 metre yükseklikte, 10-20 arası erkek arı ile çiftleşir.Çiftleşme sonrası 3-4 gün içinde yumurtlamaya başlar. Ana arı kolonideki en önemli birey olup koloni verimliliği ve arıcının gelir düzeyi üzerinde doğrudan etkide bulunur. Tek görevi olan yumurtlaması sayesinde koloninin sürekliliğini devam ettirir.

Sıradan bir ana arı, başarılı ve karlı bir arıcılık için yeterli değildir. Teknik arıcılıkta, damızlık değeri olan, kaliteli ve genç ana arıların kullanılması başarının ilk adımı ve ilk şartıdır. Kaliteli ve genç bir ana arı, diğer kovan içi ve kovan dışı şartlar da elverişli ise günde 2000 dolayında yumurta yumurtlayabilir.

Ana arının yumurtlamasında öncelikle kendi kalitesi olmak üzere; kolonide yeterli besinin (bal+polen) mevcudiyeti, koloninin gücü, hava sıcaklığı ve nektar (bal özü) akışı gibi şartlar etkili olmaktadır. Bu şartlardan biri veya birkaçı eksik olduğunda en kaliteli ana arı bile yeterli miktarda yumurtlayamaz. Kalite ve yaşlılığa bağlı olarak ana arının yetersiz yumurtladığı her gün, binlerce işçi arı ve sonuçta kilolarca bal kaybı demektir.

Genç ve Kaliteli Ana Arı Kullanılmalıdır

Bu çerçevede, arıcıların kolonilerin ana arıları üzerinde hassasiyet göstermeleri gerekmektedir. Arıcılar, özel ve kamu kurumlarınca üretilen ana arılardan satın alarak genç ve kaliteli ana arı kullanmaları gerekmektedir. Arıcıların, ana arı üretmeleri durumunda ana arı üretimlerini en basit düzeyde, önceki yıllara ait kayıtlarına bakarak yapmalıdırlar. Ana arı üretimi en fazla bal üreten, oğul vermeyen, sakin, hastalıklara dayanıklı, kışlama ve ilkbahar gelişme kabiliyeti yüksek kolonilerden yapılmalıdır. Doğal şartlarda ana arı 3-4 yıl yaşayabilmektedir. Buna rağmen ana arının her yıl ya da en geç her 2 yılda bir değiştirilmelidir. Genç ana arılarla çalışılması teknik ve başarılı arıcılığın en önemli kuralıdır.

Aile Bireyi Açık Yavru Dönemi Kapalı Yavru Dönemi Toplam
Yumurta Larva Pupa
Ana Arı 3 5.5 7.5 16 gün
İşçi Arı 3 6.0 12.0 21 gün
Erkek Arı 3 6.5 14.5 24 gün

Arı Ailesi ve Aile Bireyleri Biyolojik Gelişme Dönemleri (gün)



İşçi Arı :

Yumurtadan yetişkine toplam 21 günde oluşan işçi arılar koloni için gerekli olan tüm işlerin yerine getirilmesinden sorumludurlar.

42 Su Taşıma Polen Toplama Nektar Toplama Propolis Toplama Kovan dışı hizmetleri (toplam 21 gün) Toplam hizmet (çalışma) süresi (42 gün)
39 Kovan temizleme, bekçilik ve kovan havalandırma (3 gün) Kovan içi hizmetleri (toplam 21 gün)
34 Mum salgılama, petek örme, nektar olgunlaştırma, polen ve nektar depolama (5 gün)
27 Arı sütü salgılayarak genç larvaları ve ana arıyı besleme (7gün)
24 Yaşlı larvaları besleme (3 gün)
21 Hücre temizleme(3 gün)
9 Pupa öncesi ve pupa dönemi (12 gün) Kapalı yavru dönemi (12gün) Toplam yavru dönemi (21gün)
5 Bal ve polen ile beslenme (4 gün) Açık yavru dönemi (9 gün)
3 Arı sütü ile beslenme (2 gün)
0 Yumurta dönemi 3 gün)



İşçi Arının Gelişme Dönemleri ve Yaşa Göre Görevleri

İşöi arıların ilkbaharla sonbahar arısındaki aktif dönemde ömürleri yaklaşık 42 gündür. İşçi arılar birinci 21 günde kovan içinde iç hizmet arısı olarak görev yaparlar. Ayrıca, temizlik, yavrunun ve ana arının beslenmesi, arı sütü salgılama, balın olgunlaştırılması, mum salgılayarak petek örme gibi sorumlulukları da vardır. Bu görevlerin yanında kovan girişinde bekçilik gibi görevleri de üstlenirler. Çıkıştan sonraki ikinci 21 günde ise dış hizmet arısı olarak; nektar (bal özü), salgı, polen, su ve propolis toplarlar. Buradan çıkarılacak birinci sonuç işçi arılardaki görevin “yaşa” göre programlandığıdır.

Pratik anlamda ikinci ve önemli sonuç ise ana arı ve arı sütü üretiminde genç işçi arılara ihtiyaç duyulmaktadır. Bal ve polen üretiminde dış hizmet arısı olarak görev yapan daha yaşlı işçi arılara ihtiyaç duyulmaktadır. Ancak kolonideki tüm işlerin eksiksiz yapılabilmesi bakımından kolonini aynı anda ve belli bir denge içinde olması gerekir. Kovanda, hem kovan içi hizmetle görevli genç hem de kovan dışı hizmetle görevli yaşlı işçi arılara ihtiyaç duyulur.

Erkek Arı :

Yeni yetiştirilen ana arılarla çiftleşmeleri dışında herhangi bir görevleri olmayıp hazır tüketici konumundadırlar. Bu yüzden görevleri gereği ilkbaharda (özellikle oğul döneminde), ana arı ve işçi arıların aksine, ana arının dölsüz yumurtlaması sonucu oluşur. Yumurtadan yetişkine 24 günde oluşurlar. Oğul mevsiminin bitmesine müteakip görevleri de bitmiş olmaktadır. Yazın ve erken sonbaharda işçi arılar tarafından kovan dışına atılarak ölüme terk edilirler. Erkek arılar zehir bezi ve iğne gibi organlara sahip olmadığından kendilerini savunamazlar.

Arıcılık

Kabartılmış Petek Kullanımının önemi

Kolonilerin Kabartılmış Petek ile Desteklenmesi

Kabartılmış Petek Kullanımının önemi

Kabartılmış petek kullanımının arıcılıkta ayrı bir önemi bulunmaktadır. Koloni gelişimini sınırlayıcı pek çok faktörün var olduğu dönemde; koloni gelişimini sağlamak ve hızlandırmak üzere bu peteklerin kullanmanın ayrı bir önemi vardır.

Bal mumu, iç hizmette görevli 13-18 günlük yaşlı genç işçi arılar tarafından üretilip koloni içinde petek yapımında kullanılır. Ancak, mum salgılayan arılar bu iş için önemli miktarda bal tüketmek ve zaman harcamak zorundadırlar. Değişik araştırıcılarca değişik miktarlar bildirilmesine karşın ortalama 1 gr. kabartılmış petek üretimi için 10 gr bala ihtiyaç duyulur.



Bu noktadan hareketle, bal hasadından sonra, kabartılmış petek, kullanılacağı zamana kadar uygun şartlarda saklanarak tekrar kullanılması; bu yolla daha kısa zamanda daha fazla balın üretilmesi teknik arıcılığın önemli bir kuralıdır.

Bu gerçeği bilen arıcılar, ballarını “petekli bal” olarak pazarlamak yerine “süzme bal” olarak pazarlamakta ve balı süzülen petekleri yeniden kullanarak bal üretimlerini artırmaktadırlar.

Bununla birlikte, özellikle erken ilkbaharda kış çıkışı sonrası, kolonide stok olarak yeterli bal bulunmamakta ve aynı zamanda doğal bitki örtüsünde de yeteri kadar çiçeklenme ve nektar (bal özü) salgılama olmamaktadır.

Koloni gelişimini sınırlayıcı pek çok faktörün var olduğu bu dönemde, koloni gelişimini sağlamak ve hızlandırmak üzere kabarmış petek kullanmanın ayrı bir önemi vardır.

Bee Culture

Devamını Oku

Arıcılık

Polen Önemli Bir Besin Kaynağıdır

Polen Önemli Bir Besin Kaynağıdır. Polen arıların gelişmelerinde ve görevlerini yapabilmelerinde hayati öneme sahip bir maddedir. Şayet kolonide polen yoksa yavru gelişimi durur, kolonide büyük bir panik başlar.

Bilindiği üzere arılar enerji ihtiyaçlarının baldan karşılarken, ihtiyaç duydukları diğer tüm maddeleri (amino asit, vitamin, mineral madde gibi) polenden karşılarlar.

Polen Önemli Bir Besin Kaynağıdır

Kısaca polen, arıların ihtiyaç duydukları tüm maddeleri içermekle birlikte, insanlar için de önemli bir besin kaynağıdır. Bazı profesyonel arıcılar bal yanında polen ya da öncelikli olarak polen üreterek daha kazançlı arıcılık yapmaktadırlar.

Yapılan çalışmalarda bal üretimine ek olarak yapılan polen üretiminin arıcının gelirinde %30 artışa neden olduğu bulunmuştur. Bu bakımdan, daha kazançlı bir arıcılık için arıcılarımızın polen üretimine geçmeleri teşvik ve tavsiye edilmelidir.



Polen, kovan giriş deliği önüne veya tabanına monte edilebilen polen tuzaklarının kullanılması ile üretilir. Polen tuzağı çekmecelerinde toplanan polen, her gün veya her iki günde bir alınarak; teknik olarak, sıcaklığı 40 C’ı geçmeyen havalandırmalı kurutma dolaplarında veya basitçe, havalandırmalı, doğrudan güneş almayan sıcak bir yerde, kalınlığı 1 cm’yi geçmeyecek şekilde serilerek ve zaman zaman karıştırılarak kurutulabilir. Kurutma ile polende bulunan yüksek nemin %7’ye düşürülmesi ve güvenle saklanması sağlanır.

Polen önemli bir besin olduğu için kurutma işlemine maksimum özen gösterilmelidir. Kurutulan polen ince eleklerden geçirilerek ve basit bir üfleme sistemi ile temizlenir. Kurutulan ve temizlenen polen hava almayan cam kavanozlarda veya polietilen torbalarda saklanır. 1-4 hafta gibi kısa süreli saklamalarda normal oda sıcaklığının yeterli olmasına karşın uzun süreli ve ideal saklama ortamı 4-5 C’dır.

Basit olarak günlük kullanılan bir buzdolabı bu ortamı sağlar. Polenin kurutulması ve temizlenmesine müteakip karbondioksit (CO2) uygulanmasına tabi tutulması polenin daha güvenli saklanmasına katkıda bulunur.

Ekonomik Polen Üretimi

Çoğu arıcı polen toplamanın koloni gelişimine ve sonuçta bal üretimine olumsuz etkide bulunduğunu düşünür. Oysa yapılan araştırmalar, polen toplanılan kolonilerdeki arıların bu açığı kapatmak için daha fazla çalıştıklarını ve sonuçta polen toplamaya rağmen koloninin gelişiminde ve de bal üretiminde ciddi bir olumsuzluğun olmadığını göstermiştir.

Ancak, ekonomik bir polen üretimi için kolonilerin, bol polen üreten bitkilerin mevcut olduğu yerlerde bulundurulmaları, kolonilerin güçlü olması, yavru içermesi ve gerektiğinde şeker şurubu ile beslenmesi gereklidir. Uygun bir yerde bulunsalar bile zayıf ve yavru içermeyen koloniler yeterli polen toplayamazlar.



Polen Önemli Bir Besin Kaynağıdır. Polen, insan sağlığı ve beslenmesi yönünden gerekli tüm amino asitleri, vitaminleri, mineral ve diğer maddeleri bir denge içinde bulunduran doğadaki tek ve en zengin besindir. Bu yönüyle polen hem dünyada hem de ülkemizde; vücut direncinin arttırılması ve korunmasında, gelişme bozukluklarının düzenlemesinde, özellikle prostat ve karaciğer problemlerinin giderilmesinde sporcular, yetişkinler ve çocuklar tarafından kullanılmaktadır.

Polen Önemli Bir Besin Kaynağıdır. Polenin sabahları kahvaltıdan önce aç karnına alınması tavsiye edilmektedir. Günlük doz kişiye ve vakaya göre değişmekle birlikte genel olarak; yetişkinler için 15-20 gr, 3-5 yaş arası çocuklar için 5-10 gr ve 6-12 yaş arası çocuklar için 10-15 gr olabilir. Nadiren de görülse polenin bazı kişilerde alerjiye neden olabileceği göz önünde bulundurulmalı ve bu durumda polen alımından vazgeçilmelidir.

Devamını Oku

Arıcılık

Arı kolonilerinde oğul önleme için etkili olabilecek bazı uygulamalar

Arı kolonilerinde oğul önleme yöntemleri

Arı kolonilerinde oğul önleme için etkili olabilecek bazı uygulamaları bu yazımızda sizler için derledik. Arı kolonilerinin doğal çoğalma biçimleri oğul verme şeklinde geçekleşir. Oğul, bir çoğalma davranışıdır.

Koloni çoğalma ihtiyacı duyduğunda, fizyolojik, üreme ve metabolizmasında bir takım değişim meydana gelir. Tüm bu değişimler bir sistem dahilinde ve belirli bir süreyi kapsar. Sürenin sonunda kolonideki bir grup işci arı eski veya bu süreçte yetiştirdikleri ana arı ile birlikte koloniyi terk ederek yeni bir barınak veya yuvada aile oluştururlar. Bal arıları bu davranışı ancak uygun koşullar oluştuğunda gösterir.



Kolonilerin Oğul Kontrolü

Arı kolonilerinde oğul önleme önemli bir çalışmadır. Oğul teknik arıcılıkta istenmeyen bir durumdur. Çünkü oğul, kolonilerin gücünü zayıflatır ve bal verimini önemli ölçüde düşürür. Ayrıca, pek çok arı kolonilerinde oğul kaçması veya oğulun yakalanıp kovana alınması için arıcının önemli zaman harcaması arıcılığı ekonomik olmaktan çıkarır.

Amaç koloni sayısını çoğaltmak ise arı kolonilerinde oğul önleme için gerekenler yapılmalıdır. Oğul yerine bölme yaparak damızlık değeri olan hazır ana arı kullanmak yine teknik ve başarılı arıcılığın bir kuralıdır.

Ancak arıcılarımızın çoğunluğu koloni sayılarını doğal oğullarla çoğalttıklarından arılıklarda oğul eğilimi yıldan yıla artmakta ve arıcılığın karlılığı azalmaktadır.

Arı kolonilerinde oğul önleme

Arı kolonilerinde oğul önleme arıcıya ekonomik olarak kar sağlamaktadır. Kovan sayısı artırılmak istendiğinde oğuldan faydalanma yerine “bölme” yapılması daha doğru bir işlemdir.

Damızlık değeri olan genç ana arılarla çalışılması, ana arının yumurtlaması ve koloninin gelişmesi için yeterli yerin sağlanması (petek ve kat verilmesi) ve yeterli havalandırma için gerekli hassasiyetin gösterilmesi oğul önlemede etkili olabilecek bazı uygulamalardır.

Kaynak: Bee Culture

Devamını Oku

Trendler

error: İzinsiz Olarak Kopyalama yapamazsınız. !!